Học Thư Pháp Miễn Phí - CLB Thạch Thư Xá

Học free 100% . Khai Giảng hàng tháng


​

Trong khuôn khổ chương trình " Thư Pháp - Hành trình đến với cảm xúc" chúng tôi trân trọng chia sẻ cùng chư huynh đệ muội các Triết Học Đông Phương trong Nghệ Thuật Thư Pháp.

Với chúng tôi, Thư Pháp là biểu đạt cảm xúc thông qua đường nét con chữ. mượn nững nét cọ lúc ngập tràn khí giận lúc nhấp nhô niềm vui để trút bỏ nổi niềm. Và nếu biểu đạt thành công, khi ngắm tác phẩm, bạn như trãi nghiệm 1 lần nữa cảm xúc ấy. và từ nay nó sẽ chỉ là 1 chút bâng khuâng khi gặp lại.
Xem tranh thư pháp , nhất là với những nét đan thanh, thoát tục, hào sản, hùng vĩ, con người tiêu dao nhàn tản trong thiên nhiên bao la, ta không khỏi nghĩ đến Đạo của Lão tử, và thuyết Vô vi của Trang Tử. Đôi khi, cái không khí trầm mặc của những bức họa cũng không khỏi làm cho ta nghĩ đến cái tinh thần của Thiền đạo. Mặt khác, cái đẹp trang trọng, cổ kính, rất tế nhị, mà cũng rất hoành tráng của chúng, không khỏi chinh phục con mắt thẩm mỹ của ta.

​

Tuy nhiên, sự cảm thụ thẩm mỹ ấy đôi khi cũng bị giới hạn, vì ta không nắm bắt được hết những cái tinh tế của các tác phẩm về mặt nghệ thuật, cũng như về mặt nội dung tư tưởng. Đôi khi, ta tự hỏi, trong cái cõi mênh mông ấy, con người, một sinh vật cỏn con, với tầm nhìn giới hạn của mình, làm sao mà có thể nhìn thấy được hết cả gần, xa, tầng tầng lớp lớp nối tiếp nhau?

Dường như trong từng đường nét, bố cục của thư pháp ít nhiều liên quan đến những tư tưởng triết học Phương đông: khí, ý, thần; rồi đến các quy tắc về hình, tượng, về cách dùng bút, mực và màu sắc; cuối cùng, là quy tắc về cách bố trí sự vật trong không gian.


Thư Pháp, thực chất là một sự theo đuổi siêu hình, chứ không phải là một sự mô phỏng hay tái hiện giản đơn sự vật bên ngoài. Nhà thư Pháp không chỉ thể hiện hình tượng của sự vật, mà chủ yếu là cái hàm ẩn trong hình tượng, khiến cho hình tượng tràn đầy sức sống. Thể hiện sự biến hóa chưa đủ, mà còn phải thể hiện được cả cái tâm linh và sinh mệnh của chữ.

Nhịp điệu trong ngôn ngữ nghệ thuật, mặc dầu chỉ giới hạn ở một nội dung cụ thể, là thể hiện cái cấu trúc và cái bản chất của sự vật, nói lên sự sống của nó, hoặc cái động cơ, cái hàm ý chứa ẩn trong nó, tuy cũng gần với hai khái niệm khí và thần, song, trong khi khái niệm nhịp điệu có gốc rễ từ sự quan sát và nhận thức khoa học, thì các khái niệm khí, ý và thần lại có một nội dung triết lý cao siêu, mặc dầu vẫn xuất phát từ con người và lấy sinh mệnh con người làm gốc.
​

Có thể nói rằng, phần lớn những quy tắc kể trên của thư pháp có gốc rễ từ những tư tưởng triết học cổ đại, từ quan niệm về Đạo, về vũ trụ, về âm - dương, về sự đối lập hài hòa của sự vật và của các cặp phạm trù như cương nhu, sáng tối..., về sinh mệnh của vũ trụ và con người:


​

1. Mọi sự vật trong thiên hạ, tất cả đều không ngoài âm, dương. Lấy ánh sáng mà bàn: sáng là dương, tối là âm; lấy ngôi nhà mà bàn, bên ngoài là dương, bên trong là âm; lấy vật thể mà bàn, cao là dương, thấp là âm; lấy đắp vun mà bàn, chỗ nhô lên là dương, chỗ thụt xuống là âm... Vì có âm, có dương, nên nét bút có hư, có thực.



2. Viết thư pháp, quan trọng nhất là phải biểu đạt được tính tình của chữ, vẽ được tính tình của nó, thì vẽ được cái thế nhấp nhô ôm bọc, như nhảy như ngồi, như cúi ngẩng, như buộc chân, tự nhiên tình của chữ là tình của ta, mà hạ bút không đuối. Cũng vẽ được cái thế sóng trào cuồn cuộn, như hoa văn như kỳ lân, như mây cuốn, như nộ dâng, như mặt quỷ, tự nhiên tình sông nước là tình ta, mà hạ bút không cứng nhắc.


3. Chữ có phản có chính, có nghiêng có lệch, có tụ có tán, có gần có xa, có trong có ngoài, có hư có thực, có đứt có liền, có tầng lớp, có phong trí, có phiêu diêu, đấy là nét lớn của cuộc sống. Nếu không như thế, làm sao khiến cho dưới ngòi bút lại có thai có cốt, có khai có hợp, có thể có dụng, có hình có thể, có củng có lập, có quỳ có nhảy, có xung lên mây, có thế bàng bạc, có cheo leo, có gập ghềnh, có hiểm có yếu... tất cả đều linh thiêng và đủ thần dị.


Xem như vậy, không gian trong các bức thư pháp không phải là không gian thị giác, mà là không gian hư cấu, trong đó vai trò của bố cục chiếm một địa vị quan trọng, dựa trên một nền phông tư tưởng triết lý và mỹ học của Kinh Dịch về vũ trụ và con người, về sinh mệnh, nhằm thể hiện sức sống dồi dào của trời đất muôn vật và loài người, trên cơ sở tình và vật giao hoà lẫn nhau, con người và thiên nhiên thống nhất.

​

​